Ολική αρθροπλαστική γόνατος: 7 σημάδια ότι ίσως ήρθε η ώρα να συζητήσετε το χειρουργείο

Μήπως ήρθε η ώρα να κάνω ολική αρθροπλαστική γόνατος;

Δεν υπάρχει μία εξέταση ή ένας αριθμός που να απαντά μόνος του σε αυτή την ερώτηση. Η απόφαση λαμβάνεται εξατομικευμένα και βασίζεται κυρίως στον πόνο, στη λειτουργικότητα, στην ποιότητα ζωής, στη γενική υγεία και στο κατά πόσο οι κατάλληλες μη χειρουργικές θεραπείες εξακολουθούν να βοηθούν.

Τι είναι η ολική αρθροπλαστική γόνατος;

Στην ολική αρθροπλαστική γόνατος αφαιρούνται οι κατεστραμμένες αρθρικές επιφάνειες του μηριαίου και της κνήμης και αντικαθίστανται από κατάλληλα εμφυτεύματα, με στόχο κυρίως τη μείωση του πόνου και τη βελτίωση της λειτουργικότητας.

Η επέμβαση χρησιμοποιείται κυρίως σε ασθενείς με σοβαρή αρθρίτιδα του γόνατος όταν η καθημερινότητα έχει επηρεαστεί σημαντικά και οι συντηρητικές επιλογές δεν προσφέρουν πλέον επαρκή ανακούφιση.

1. Ο πόνος σάς εμποδίζει να περπατήσετε όσο θέλετε

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία είναι ο περιορισμός της βάδισης.

Ίσως παλαιότερα μπορούσατε να περπατήσετε για μία ώρα και τώρα αρχίζετε να πονάτε μετά από λίγα λεπτά.

Ίσως αποφεύγετε μία βόλτα επειδή γνωρίζετε ότι δεν θα βρείτε εύκολα κάπου να καθίσετε.

Η AAOS αναφέρει ως χαρακτηριστική ένδειξη για αξιολόγηση για ολική αρθροπλαστική τον σοβαρό πόνο ή τη δυσκαμψία που περιορίζει καθημερινές δραστηριότητες όπως το περπάτημα και οι σκάλες.

2. Οι σκάλες έχουν γίνει καθημερινό πρόβλημα

Ανεβαίνετε ένα-ένα τα σκαλοπάτια;

Κρατιέστε πολύ περισσότερο από το κάγκελο;

Αποφεύγετε χώρους επειδή γνωρίζετε ότι έχουν σκάλες;

Για έναν ασθενή 60, 70 ή 80 ετών, αυτές οι μικρές αλλαγές μπορεί να αποτελούν σημαντικό δείκτη του πόσο έχει αρχίσει να επηρεάζει η άρθρωση την ανεξαρτησία του.

3. Πονάτε ακόμη και όταν κάθεστε ή τη νύχτα

Στα πιο προχωρημένα στάδια ο πόνος δεν εμφανίζεται μόνο όταν φορτίζετε το γόνατο.

Μπορεί να υπάρχει πόνος κατά την ανάπαυση ή τη νύχτα. Αυτό αναφέρεται επίσης από την AAOS μεταξύ των χαρακτηριστικών που συναντώνται συχνά σε ασθενείς που τελικά ωφελούνται από ολική αρθροπλαστική γόνατος.

4. Το γόνατο παραμένει πρησμένο και δύσκαμπτο

Η χρόνια φλεγμονή και το οίδημα μπορούν να περιορίσουν την κίνηση του γόνατος.

Ορισμένοι ασθενείς δυσκολεύονται να το λυγίσουν αρκετά για να καθίσουν άνετα ή να το τεντώσουν πλήρως όταν περπατούν.

Όταν η δυσκαμψία γίνεται σημαντικό λειτουργικό πρόβλημα παρά την κατάλληλη θεραπεία, πρέπει να αξιολογείται μαζί με τα υπόλοιπα συμπτώματα.

5. Το γόνατο έχει αρχίσει να «στραβώνει»

Η προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα μπορεί να συνοδεύεται από παραμόρφωση του άξονα του κάτω άκρου — αυτό που ο ασθενής συχνά περιγράφει ως «το πόδι μου έχει στραβώσει».

Η προοδευτική παραμόρφωση αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που λαμβάνεται υπόψη κατά την αξιολόγηση για αρθροπλαστική.

6. Έχετε δοκιμάσει συντηρητική θεραπεία χωρίς ικανοποιητικό αποτέλεσμα

Η ύπαρξη οστεοαρθρίτιδας δεν σημαίνει αυτομάτως ότι πρέπει να γίνει χειρουργείο.

Ανάλογα με το στάδιο της πάθησης και τον ασθενή μπορεί να έχουν θέση:

• θεραπευτική άσκηση,
• μυϊκή ενδυνάμωση,
• προσαρμογή δραστηριοτήτων,
• διαχείριση βάρους όπου χρειάζεται,
• κατάλληλη αναλγητική θεραπεία,
• και άλλες μη χειρουργικές παρεμβάσεις.

Η συζήτηση για αντικατάσταση της άρθρωσης γίνεται περισσότερο επίκαιρη όταν τα συμπτώματα επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής και η κατάλληλη μη χειρουργική αντιμετώπιση έχει αποδειχθεί ανεπαρκής ή ακατάλληλη.

7. Το γόνατο καθορίζει πλέον τη ζωή σας

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο ερώτημα.

Πόσες αποφάσεις μέσα στην ημέρα παίρνετε εξαιτίας του γονάτου σας;

Αποφεύγετε ταξίδια;

Δεν παίζετε με τα εγγόνια;

Έχετε σταματήσει τις βόλτες;

Επιλέγετε εστιατόριο ανάλογα με το αν έχει σκάλες;

Σκέφτεστε πού θα παρκάρετε πριν φύγετε από το σπίτι;

Η ένδειξη για αρθροπλαστική δεν πρέπει να βασίζεται αποκλειστικά σε μία ακτινογραφία ή ένα αριθμητικό score. Οι κατευθυντήριες οδηγίες δίνουν έμφαση στην κλινική εικόνα, στα συμπτώματα και στο πόσο έχει επηρεαστεί η ποιότητα ζωής.

Είμαι 70 ή 80 ετών. Μήπως είμαι πολύ μεγάλος για αρθροπλαστική;

Η ηλικία από μόνη της δεν αποτελεί λόγο αποκλεισμού από αξιολόγηση για ολική αρθροπλαστική.

Η AAOS αναφέρει ότι οι περισσότεροι ασθενείς που υποβάλλονται σε ολική αρθροπλαστική γόνατος βρίσκονται μεταξύ 50 και 80 ετών, αλλά η απόφαση βασίζεται στον πόνο και στη λειτουργική αναπηρία και όχι απλώς στην ηλικία. Οι οδηγίες NICE επίσης αναφέρουν ότι η ηλικία από μόνη της δεν πρέπει να αποτελεί εμπόδιο για παραπομπή για αξιολόγηση.

Στα 75 ή στα 80, επομένως, το σωστό ερώτημα δεν είναι μόνο:

«Είμαι πολύ μεγάλος;»

αλλά:

«Ποια είναι η γενική κατάσταση της υγείας μου και πόσο μπορεί να βελτιωθεί η καθημερινότητά μου;»

Μην περιμένετε απαραίτητα μέχρι να μην μπορείτε να περπατήσετε

Δεν χρειάζεται ο ασθενής να φτάσει στο σημείο πλήρους ακινησίας για να ζητήσει γνώμη.

Η αξιολόγηση από ορθοπαιδικό χειρουργό δεν σημαίνει ότι έχετε αποφασίσει να χειρουργηθείτε.

Σημαίνει ότι θέλετε να γνωρίζετε:

• πόσο προχωρημένη είναι η πάθηση,
• ποιες επιλογές υπάρχουν ακόμη,
• αν υπάρχει πραγματική ένδειξη για αρθροπλαστική,
• ποια είναι τα οφέλη και οι κίνδυνοι,
• και τι μπορείτε ρεαλιστικά να περιμένετε μετά.

Συμπέρασμα

Η κατάλληλη στιγμή για ολική αρθροπλαστική γόνατος είναι διαφορετική για κάθε ασθενή.

Η απόφαση δεν βασίζεται μόνο στην ηλικία ή στην ακτινογραφία.

Βασίζεται κυρίως στο πόσο σας πονά το γόνατο, πόσο σας περιορίζει και πόσο έχει επηρεάσει την ποιότητα της ζωής σας παρά την κατάλληλη συντηρητική αντιμετώπιση.

Αν ο πόνος στο γόνατο έχει αρχίσει να περιορίζει σημαντικά το περπάτημα, τις σκάλες, τον ύπνο ή την καθημερινότητά σας, μια εξειδικευμένη ορθοπαιδική αξιολόγηση μπορεί να δείξει αν υπάρχει ακόμη θέση για συντηρητική αντιμετώπιση ή αν έχει έρθει η στιγμή να συζητηθεί η ολική αρθροπλαστική γόνατος.

Το άρθρο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη ιατρική εξέταση.