Στο FAI, ορισμένα ανατομικά χαρακτηριστικά του μηριαίου ή της κοτύλης μπορεί, κατά συγκεκριμένες κινήσεις, να προκαλούν επαναλαμβανόμενη επαφή μεταξύ των οστικών επιφανειών της άρθρωσης.
Αυτό μπορεί να σχετίζεται με πόνο, περιορισμό της κίνησης και, σε ορισμένους ασθενείς, βλάβη του επιχείλιου χόνδρου ή του αρθρικού χόνδρου.
Σημαντικό είναι ότι η παρουσία cam ή pincer μορφολογίας σε μία ακτινογραφία δεν σημαίνει από μόνη της ότι κάποιος έχει FAI syndrome. Για τη διάγνωση πρέπει να συνυπάρχουν συμβατά συμπτώματα, κλινικά ευρήματα και απεικονιστικά ευρήματα.
Τι είναι η Μηροκοτυλιαία Πρόσκρουση;
Η άρθρωση του ισχίου αποτελείται από τη μηριαία κεφαλή, η οποία κινείται μέσα στην κοτύλη της λεκάνης.
Κατά τη φυσιολογική κίνηση υπάρχει αρκετός χώρος ώστε η άρθρωση να κινείται ομαλά.
Σε ορισμένα άτομα, η μορφολογία του αυχένα του μηριαίου ή της κοτύλης μπορεί να προκαλεί πρόωρη επαφή κατά κινήσεις όπως η βαθιά κάμψη και η έσω στροφή του ισχίου.
Όταν αυτή η μορφολογία συνοδεύεται από πόνο και συμβατά κλινικά ευρήματα, μπορεί να τεθεί η διάγνωση του συνδρόμου μηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης.
Ποιοι είναι οι Τύποι Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης;
Cam Μορφολογία
Στην cam μορφολογία υπάρχει μειωμένη σφαιρικότητα ή οστική προεξοχή στην περιοχή μετάβασης μεταξύ της μηριαίας κεφαλής και του αυχένα.
Κατά την κάμψη και περιστροφή του ισχίου, η περιοχή αυτή μπορεί να έρχεται σε επαφή με το χείλος της κοτύλης.
Σε συμπτωματικούς ασθενείς αυτό μπορεί να σχετίζεται με βλάβη του επιχείλιου ή του αρθρικού χόνδρου.
Pincer Μορφολογία
Στην pincer μορφολογία υπάρχει αυξημένη κάλυψη της μηριαίας κεφαλής από την κοτύλη σε συγκεκριμένη περιοχή.
Κατά ορισμένες κινήσεις μπορεί να δημιουργείται πρόωρη επαφή μεταξύ του μηριαίου αυχένα και του χείλους της κοτύλης.
Συνδυασμένη Μορφολογία
Σε αρκετούς ασθενείς μπορεί να συνυπάρχουν χαρακτηριστικά τόσο cam όσο και pincer μορφολογίας.
Η απεικονιστική μορφολογία όμως αξιολογείται πάντα μαζί με τα συμπτώματα και την κλινική εξέταση.
Ποια είναι τα Συμπτώματα του FAI;
Το συχνότερο σύμπτωμα είναι ο πόνος στη βουβωνική χώρα ή στο πρόσθιο τμήμα του ισχίου.
Ο πόνος μπορεί να εμφανίζεται ή να επιδεινώνεται κατά:
- βαθιά κάμψη του ισχίου
- παρατεταμένο κάθισμα
- είσοδο ή έξοδο από αυτοκίνητο
- βαθύ κάθισμα
- τρέξιμο
- αλλαγές κατεύθυνσης
- ποδόσφαιρο ή άλλα αθλήματα
- κινήσεις με ταυτόχρονη κάμψη και περιστροφή του ισχίου
Άλλα πιθανά συμπτώματα είναι:
- δυσκαμψία
- περιορισμός της έσω στροφής
- αίσθημα «πιασίματος» στην άρθρωση
- clicking ή catching
- μειωμένη αθλητική απόδοση
- ενόχληση μετά από παρατεταμένη καθιστή θέση
Δεν είναι όμως κάθε πόνος στο ισχίο FAI. Παθήσεις της οσφυϊκής μοίρας, των τενόντων, του επιχείλιου χόνδρου ή άλλων ανατομικών δομών μπορεί να προκαλέσουν παρόμοια συμπτώματα.
Διαβάστε περισσότερα: Πόνος στο Ισχίο ή στη Μέση; Πώς να Ξεχωρίσετε τα Συμπτώματα →
Πώς γίνεται η Διάγνωση του FAI;
Η διάγνωση δεν βασίζεται σε μία μόνο ακτινογραφία ή σε ένα μόνο κλινικό τεστ.
Χρειάζεται συνδυασμός:
- συμβατών συμπτωμάτων
- κλινικής εξέτασης
- ειδικών δοκιμασιών πρόκλησης συμπτωμάτων
- αξιολόγησης της κινητικότητας του ισχίου
- απεικονιστικού ελέγχου
Κλινική Εξέταση
Κατά την εξέταση αξιολογούνται:
- η θέση και ο χαρακτήρας του πόνου
- το εύρος κίνησης του ισχίου
- η έσω και έξω στροφή
- η μυϊκή ισχύς
- η βάδιση
- η λειτουργία του ισχίου κατά συγκεκριμένες κινήσεις
Μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν κλινικές δοκιμασίες όπως το FADIR test, οι οποίες βοηθούν στην αναπαραγωγή των συμπτωμάτων.
Κανένα κλινικό τεστ δεν πρέπει να ερμηνεύεται απομονωμένα.
Ακτινογραφίες
Οι κατάλληλες ακτινογραφικές λήψεις μπορούν να βοηθήσουν στην αξιολόγηση:
- της μορφολογίας της μηριαίας κεφαλής και του αυχένα
- της κάλυψης της μηριαίας κεφαλής από την κοτύλη
- της ευθυγράμμισης της άρθρωσης
- πιθανών σημείων οστεοαρθρίτιδας
- άλλων οστικών παθήσεων του ισχίου
Μαγνητική Τομογραφία
Η μαγνητική τομογραφία μπορεί να χρησιμοποιηθεί όταν απαιτείται λεπτομερέστερη αξιολόγηση των μαλακών μορίων και του χόνδρου.
Μπορεί να βοηθήσει στην εκτίμηση:
- του επιχείλιου χόνδρου
- του αρθρικού χόνδρου
- τενόντων και άλλων μαλακών μορίων
- συνοδών ενδαρθρικών βλαβών
Σημαίνει ότι έχω FAI επειδή η ακτινογραφία δείχνει Cam;
Όχι.
Αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό σημείο.
Cam ή pincer μορφολογία μπορεί να υπάρχει και σε ανθρώπους που δεν έχουν καθόλου πόνο ή λειτουργικό περιορισμό.
Για να μιλήσουμε για FAI syndrome, η απεικονιστική μορφολογία πρέπει να συμβαδίζει με τα συμπτώματα και τα ευρήματα της κλινικής εξέτασης.
Για τον λόγο αυτό δεν πρέπει να αποφασίζεται θεραπεία μόνο με βάση μία ακτινογραφική μέτρηση.
Μπορεί το FAI να προκαλέσει Οστεοαρθρίτιδα;
Ορισμένες μορφολογίες του ισχίου, ιδιαίτερα η cam μορφολογία, έχουν συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο βλάβης του χόνδρου και εμφάνισης οστεοαρθρίτιδας σε ορισμένους ασθενείς.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε άτομο με cam ή FAI θα αναπτύξει οστεοαρθρίτιδα.
Η πορεία επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως:
- η μορφολογία της άρθρωσης
- η ηλικία
- η διάρκεια των συμπτωμάτων
- το επίπεδο δραστηριότητας
- η κατάσταση του αρθρικού χόνδρου
- άλλοι ανατομικοί ή βιολογικοί παράγοντες
Επίσης, δεν είναι σωστό να παρουσιάζεται η χειρουργική αντιμετώπιση ως εγγυημένος τρόπος πρόληψης της μελλοντικής οστεοαρθρίτιδας.
Συντηρητική Θεραπεία για Μηροκοτυλιαία Πρόσκρουση
Η αρχική αντιμετώπιση σε πολλούς ασθενείς είναι μη χειρουργική.
Το πρόγραμμα εξατομικεύεται ανάλογα με τα συμπτώματα, τη δραστηριότητα και τα κλινικά ευρήματα.
Μπορεί να περιλαμβάνει:
- προσωρινή τροποποίηση των δραστηριοτήτων που προκαλούν πόνο
- εξατομικευμένη φυσικοθεραπεία
- ενδυνάμωση των μυών γύρω από το ισχίο
- ενδυνάμωση κορμού και πυέλου
- βελτίωση του ελέγχου της κίνησης
- σταδιακή επάνοδο σε αθλητικές δραστηριότητες
- αναλγητική ή αντιφλεγμονώδη αγωγή όταν είναι κατάλληλη
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί ενδαρθρική έγχυση για διαγνωστικούς ή θεραπευτικούς λόγους.
Η συντηρητική θεραπεία δεν αλλάζει την οστική μορφολογία, αλλά μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τα συμπτώματα και τη λειτουργικότητα σε ορισμένους ασθενείς.
Πότε εξετάζεται η Αρθροσκόπηση Ισχίου;
Η χειρουργική αντιμετώπιση μπορεί να συζητηθεί σε κατάλληλα επιλεγμένους ασθενείς όταν:
- υπάρχει σαφής διάγνωση FAI syndrome
- τα συμπτώματα παραμένουν σημαντικά
- επηρεάζεται η καθημερινότητα ή η αθλητική δραστηριότητα
- έχει προηγηθεί κατάλληλο πρόγραμμα συντηρητικής θεραπείας χωρίς επαρκή βελτίωση
- τα απεικονιστικά ευρήματα συμφωνούν με την κλινική εικόνα
- δεν υπάρχει προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα που καθιστά την αρθροσκόπηση ακατάλληλη επιλογή
Τι γίνεται κατά την Αρθροσκόπηση Ισχίου;
Η αρθροσκόπηση ισχίου πραγματοποιείται μέσω μικρών χειρουργικών τομών, μέσω των οποίων εισάγονται μία μικρή κάμερα και ειδικά εργαλεία στην άρθρωση.
Ανάλογα με τα ευρήματα, μπορεί να πραγματοποιηθούν:
- διόρθωση cam μορφολογίας με femoroplasty
- διόρθωση συγκεκριμένης κοτυλιαίας υπερκάλυψης όπου ενδείκνυται
- αποκατάσταση ή σταθεροποίηση του επιχείλιου χόνδρου
- αντιμετώπιση συγκεκριμένων συνοδών ενδαρθρικών βλαβών
Το ακριβές χειρουργικό πλάνο καθορίζεται από την ανατομία, την κατάσταση του χόνδρου και τα ευρήματα του κάθε ασθενούς.
Είναι η Αρθροσκόπηση καλύτερη από τη Φυσικοθεραπεία;
Δεν υπάρχει μία απάντηση που να ισχύει για όλους.
Μελέτες σε συμπτωματικούς ασθενείς με FAI έχουν δείξει ότι η αρθροσκοπική θεραπεία μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερη βελτίωση σε ορισμένους δείκτες λειτουργικότητας σε σύγκριση με τη συντηρητική θεραπεία.
Ωστόσο, το μέγεθος του οφέλους διαφέρει μεταξύ των μελετών και δεν είναι κλινικά σημαντικό σε κάθε αποτέλεσμα ή σε κάθε ασθενή.
Για τον λόγο αυτό η απόφαση για χειρουργείο πρέπει να εξατομικεύεται και να λαμβάνει υπόψη:
- την ηλικία
- τη διάρκεια των συμπτωμάτων
- το επίπεδο δραστηριότητας
- τη μορφολογία του ισχίου
- την κατάσταση του χόνδρου
- την ανταπόκριση στη φυσικοθεραπεία
- τις ανάγκες και τους στόχους του ασθενούς
Αποκατάσταση μετά από Αρθροσκόπηση Ισχίου
Η αποκατάσταση είναι οργανωμένη και σταδιακή.
Ανάλογα με τις επεμβάσεις που πραγματοποιήθηκαν, το πρόγραμμα μπορεί να περιλαμβάνει:
- προσωρινή χρήση βοηθήματος βάδισης
- σταδιακή φόρτιση του κάτω άκρου
- αποκατάσταση του εύρους κίνησης
- ενδυνάμωση των μυών του ισχίου
- ενδυνάμωση κορμού και πυέλου
- ασκήσεις ισορροπίας και νευρομυϊκού ελέγχου
- προοδευτική επανένταξη σε τρέξιμο και αθλητικές κινήσεις
Η επιστροφή σε αθλητισμό υψηλών απαιτήσεων δεν γίνεται συνήθως σε λίγες εβδομάδες. Απαιτεί αρκετούς μήνες και βασίζεται όχι μόνο στον χρόνο από την επέμβαση αλλά και στην αποκατάσταση της δύναμης, της κινητικότητας και του ελέγχου του ισχίου.
Ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι της Αρθροσκόπησης Ισχίου;
Όπως κάθε χειρουργική επέμβαση, έτσι και η αρθροσκόπηση ισχίου συνοδεύεται από πιθανούς κινδύνους.
Ενδεικτικά περιλαμβάνονται:
- λοίμωξη
- θρόμβωση
- προσωρινό μούδιασμα ή ερεθισμός νεύρων
- δυσκαμψία
- επίμονος πόνος
- ετεροτοπική οστεοποίηση
- ατελής βελτίωση των συμπτωμάτων
- ανάγκη για νέα επέμβαση σε ορισμένες περιπτώσεις
Ο συνολικός κίνδυνος και το πιθανό όφελος αξιολογούνται ξεχωριστά για κάθε ασθενή.
Συχνές Ερωτήσεις για τη Μηροκοτυλιαία Πρόσκρουση
Πού πονάει συνήθως το FAI;
Ο πόνος εντοπίζεται συχνότερα στη βουβωνική χώρα ή στο πρόσθιο τμήμα του ισχίου και μπορεί να επιδεινώνεται με βαθιά κάμψη, περιστροφή ή παρατεταμένο κάθισμα.
Έχω Cam στην ακτινογραφία. Χρειάζομαι χειρουργείο;
Όχι απαραίτητα.
Η cam μορφολογία από μόνη της δεν αποτελεί ένδειξη για χειρουργείο. Απαιτείται να υπάρχουν συμβατά συμπτώματα και κλινικά ευρήματα.
Μπορεί το FAI να αντιμετωπιστεί χωρίς χειρουργείο;
Ναι. Πολλοί ασθενείς ξεκινούν με τροποποίηση δραστηριοτήτων και οργανωμένο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας.
Η ανάγκη για χειρουργική αντιμετώπιση εξετάζεται όταν τα συμπτώματα επιμένουν παρά την κατάλληλη συντηρητική θεραπεία.
[HEADING 3] Είναι απαραίτητη η Μαγνητική Τομογραφία;
Όχι σε κάθε περίπτωση.
Οι απλές ακτινογραφίες αποτελούν βασικό μέρος του ελέγχου. Η μαγνητική τομογραφία χρησιμοποιείται όταν χρειάζεται καλύτερη αξιολόγηση του επιχείλιου χόνδρου, του αρθρικού χόνδρου ή άλλων μαλακών μορίων.
Προκαλεί το FAI Οστεοαρθρίτιδα;
Ορισμένες μορφολογίες σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο βλάβης της άρθρωσης, αλλά δεν αναπτύσσουν όλοι οι ασθενείς οστεοαρθρίτιδα.
Δεν μπορεί να προβλεφθεί η πορεία μόνο από μία ακτινογραφία.
Πότε μπορώ να επιστρέψω στον αθλητισμό μετά από αρθροσκόπηση;
Η επιστροφή εξαρτάται από το είδος της επέμβασης, το άθλημα και την πρόοδο της αποκατάστασης.
Για αθλητισμό υψηλών απαιτήσεων χρειάζονται συνήθως αρκετοί μήνες, με αξιολόγηση δύναμης, κινητικότητας και λειτουργικού ελέγχου πριν την πλήρη επιστροφή.
Είναι η Αρθροσκόπηση κατάλληλη όταν υπάρχει προχωρημένη Οστεοαρθρίτιδα;
Η παρουσία σημαντικής οστεοαρθρίτιδας μειώνει την πιθανότητα καλού αποτελέσματος από αρθροσκοπική θεραπεία.
Σε τέτοιες περιπτώσεις πρέπει να αξιολογούνται διαφορετικές θεραπευτικές επιλογές ανάλογα με την ηλικία, τα συμπτώματα και την κατάσταση της άρθρωσης.
Αξιολόγηση για Πόνο στο Ισχίο και FAI
Εάν ο πόνος στη βουβωνική χώρα ή στο ισχίο εμφανίζεται κατά την άθληση, το βαθύ κάθισμα, την κάμψη ή την παρατεταμένη καθιστή θέση, μία ολοκληρωμένη ορθοπαιδική αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό της πραγματικής αιτίας.
Η διάγνωση του FAI βασίζεται στον συνδυασμό ιστορικού, κλινικής εξέτασης και κατάλληλου απεικονιστικού ελέγχου.
